Nội dung chính
Thị trường thủy sản Việt Nam đã đạt gần 11,3 tỷ USD trong năm 2025, mở ra cơ hội và thách thức mới cho doanh nghiệp.
Tổng quan kim ngạch 2025
Như một cuộc đua, giai đoạn cuối năm 2025 là đoạn nước rút quyết định. Quý IV/2025, xuất khẩu thủy sản đạt 3.103,0 triệu USD, tăng 10,3% so với cùng kỳ năm trước; tháng 12 riêng lẻ đóng góp 954,5 triệu USD, tăng 9,2%.
Cấu trúc mặt hàng và xu hướng thị trường
Tôm vẫn là “đầu tàu” với kim ngạch khoảng 4,65 tỷ USD, tăng 20% so với 2024. Đặc biệt, tôm hùm tăng hơn gấp đôi, đạt 817 triệu USD, phản ánh nhu cầu mạnh mẽ tại Trung Quốc và các thị trường châu Á.
Cá tra đạt 2,19 tỷ USD (+8%), trong khi các loại cá biển khác đạt 2,16 tỷ USD (+12%). Ngược lại, cá ngừ giảm 10,8% trong quý IV do áp lực từ quy định MMPA của Hoa Kỳ và thiếu nguyên liệu.
Nhóm hải sản chế biến sâu như mực, bạch tuộc và cua ghẹ cũng ghi nhận mức tăng mạnh (trên 20%) trong quý IV, chứng tỏ nhu cầu tiêu dùng cao vẫn duy trì.
Chiến lược doanh nghiệp dẫn đầu
Doanh nghiệp lớn đã tận dụng FTA và đa dạng hoá thị trường để giảm rủi ro. Các công ty như STAPIMEX (309,8 triệu USD), Minh Phú (trên 542 triệu USD) và Vĩnh Hoàn (249,0 triệu USD) duy trì vị thế dẫn đầu.
Thị trường Hoa Kỳ gặp khó khăn do thuế chống bán phá giá và quy định MMPA, khiến nhiều doanh nghiệp chuyển hướng sang CPTPP (hơn 3 tỷ USD) và Trung Quốc (2,4 tỷ USD).
Thách thức thương mại xanh và hướng đi 2026
Quý IV cho thấy áp lực từ thẻ vàng IUU và quy định MMPA ngày càng mạnh, đòi hỏi doanh nghiệp phải minh bạch hoá chuỗi cung ứng, quản trị truy xuất nguồn gốc và nâng chuẩn tuân thủ.
Để duy trì đà tăng trưởng, các doanh nghiệp cần:
- Tăng tỷ trọng sản phẩm có giá trị gia tăng (đánh bắt, chế biến sâu).
- Chuẩn hoá quy trình kiểm soát chất lượng và chuỗi cung ứng lạnh.
- Đầu tư vào hệ thống truy xuất nguồn gốc và chứng chỉ xanh.
- Phân bổ rủi ro qua “giỏ thị trường” đa dạng.
Kết luận và đề xuất
Con số gần 11,3 tỷ USD năm 2025 là một dấu ấn quan trọng, nhưng thách thức sẽ đến từ chi phí tuân thủ, nguồn nguyên liệu và yêu cầu chứng chỉ xanh. Doanh nghiệp cần chuẩn bị mô hình tăng trưởng bền vững, tập trung vào sản phẩm chế biến sâu, chuỗi cung ứng trong môi trường xanh và khả năng chuyển dịch thị trường nhanh chóng.
Bạn đã sẵn sàng đưa doanh nghiệp của mình vào cuộc đua “đủ điều kiện” cho năm 2026? Hãy chia sẻ quan điểm và đăng ký nhận bản tin chuyên sâu về xu hướng thương mại xanh.